Χτισμένος το 1580 και ιδιοκτησίας του οικογένειας Μαμωνά

Ένας επιβλητικός πύργος, μεγάλης πολιτισμικής αξίας που μας έρχεται από το μακρινό παρελθόν και καταγράφει τη δική του ιστορία ανά εποχή, βρίσκεται στον Πύργο Κορινθίας. Τόσο ξακουστός και σημαντικός, ο πύργος Κορδή ή Μαμωνά, όπως θα ακούσεις να τον αποκαλούν, δίνει το όνομά του στο χωριό που τον φιλοξενεί και γίνεται σημείο αναφοράς κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας αλλά και του εμφυλίου που επακολούθησε.

Χτισμένος το 1580 και ιδιοκτησίας του οικογένειας Μαμωνά, η αρχιτεκτονική του πύργου ανήκει στην περίοδο της Ενετοκρατίας. Αργότερα, κληροδοτήθηκε στην οικογένεια Κορδή και γι’ αυτόν τον λόγο, το κτίσμα είναι γνωστό ως «πύργος Κορδή – Μαμωνά».

Η οικογένεια Μαμωνά

Στον πίνακα Γ΄ όπου παρουσιάζονται γενεαλογικές πληροφορίες για τους Μαμωνάδες του Κούτου. Η κοινότητα Κούτου συστήθηκε με Βασιλικό Διάταγμα την 31^η Αυγούστου 1912 και την αποτελούσαν οι οικισμοί Κούτος, Χελυδόρι, Μεντουριάνικα, Βυζδιάνικα και Ιερά Μονή του Προφήτου Ηλία Ζάχολης. Την 9^η Απριλίου του έτους 1915 με Υπουργική απόφαση η κοινότητα Κούτου μετονομάστηκε σε κοινότητα Χελυδορίου.

Η οικογένεια Μαμωνά εμφανίστηκε στην περιοχή της Ζάχολης γύρω στο 1300 μ.Χ και εγκαταστάθηκε στους οικισμούς Πύργος και Κούτος Ζάχολης.

Η αρχιτεκτονική του πύργου

Διαθέτει πολεμίστρες, κινητή γέφυρα που απομόνωνε το κάτω από το επάνω πάτωμα και είναι τριώροφος. Ο πιο ψηλός όροφος έχει τέσσερα δωμάτια, μπαλκόνι που βλέπει στην Ανατολή αλλά και εξώστη ο οποίος «κοιτάζει» προς τη Δύση. Στο μεσαίο πάτωμα βρίσκουμε τρία δωμάτια, μαγειρείο και τουαλέτα, ενώ το ισόγειο διαθέτει τρία δωμάτια, τα οποία χρησίμευαν ως αποθηκευτικός χώρος για τη συντήρηση κρασιού, ελαιολάδου, σιτηρών και άλλων. Αξίζει να αναφέρουμε ότι το κάτω πάτωμα είναι θολωτής αρχιτεκτονικής.

Εντυπωσιακή είναι και η πέτρινη σκάλα του πύργου. Φθάνει μέχρις ενός σημείου και συναντά την κινητή  γέφυρα, η οποία σηκωνόταν όταν οι φιλοξενούμενοι του πύργου δέχονταν πολεμικές επιθέσεις, κλείνοντας την κεντρική πύλη. Στο επάνω μέρος της πύλης συναντάμε το σημείο από το οποίο οι κύριοι του κτίσματος έριχναν καυτό λάδι στους επιτιθέμενους. Στο σημείο αυτό βρισκόταν και ο χώρος όπου υπήρχαν τα καζάνια στα οποία έβραζαν το λάδι ή το νερό.

Η «συμμετοχή» του πύργου Κορδή στην ελληνική ιστορία

Ο Αναγνώστης Κορδής ήταν οπλαρχηγός των Καλαβρύτων. Στον πύργο βρέθηκαν πλήθος από έγγραφα που αναφέρονται στον αγώνα του Α. Κορδή στην Αιγιαλεία, το δίπλωμα χιλιάρχου της Ελληνικής πολιτείας προς τον ίδιο, συμβόλαιο της οικογένειας Μαμωνά, λογαριασμοί, γραπτά που αναφέρονταν στον τρόπο ζωής των κατοίκων της εποχής και της συνεισφοράς τους στον επαναστατικό αγώνα κ.ά.  

Ο πύργος Κορδή στέγασε πολλές φορές το αρχηγείο του Κολοκοτρώνη αλλά και τους κατοίκους που αναζητούσαν ασφάλεια. Τη στήριξή τους στον Κολοκοτρώνη οι έχοντες τον πύργο την προσέφεραν και κατά τη διάρκεια των εμφυλίων πολέμων (1823 – 1827).

Στην πιο σύγχρονη ιστορία, αξίζει να πούμε ότι κατά την περίοδο της ιταλογερμανικής κατοχής, ο πύργος στέγασε τους αντάρτες και τα αποσπάσματα διώξεως.

Πώς θα φθάσεις στον πύργο;

Το χωριό Πύργος βρίσκεται 8 χιλιόμετρα μακριά από το Δερβένι. Για να φθάσεις εκεί, είναι πολύ εύκολο. Το κτήριο έχει κριθεί διατηρητέο, ωστόσο, εξαιτίας διαδοχικών φθορών που έχει υποστεί, για λόγους ασφαλείας δεν είναι δυνατή η πρόσβαση του επισκέπτη σε αυτόν.