Skip to content Skip to footer

Γανωτής ή Γανωματής – Καλατζής ή Καλαϊτζής

Φωτογραφία από την ιστοσελίδα: https://tirnavospress.gr/

Οι γανωματήδες ήταν απαραίτητοι σε κάθε σπίτι, αφού τα περισσότερα αν όχι όλα τα σκεύη (ταψιά, κατσαρόλες, μπρίκια, κ.λπ. ) ήταν μπακιρένια (χάλκινα) και έπρεπε να «γανώνονται», δηλαδή να περαστεί η επιφάνεια τους μ’ ένα ειδικό μέταλλο, όταν φθείρονταν από την χρήση για να αποφευχθεί ο κίνδυνος δηλητηρίασης.

Η διαδικασία ξεκινούσε με τον καθαρισμό του σκεύους και την θέρμανσή του. Στην συνέχεια έβαζαν ένα υπόστρωμα από χλωριούχο αμμώνιο και μετά χρησιμοποιούσαν κασσίτερο (καλάι τουρκ. kalay) τον οποίο όταν έλιωνε από την θερμοκρασία, άπλωναν με βαμβάκι για ομοιομορφία. Ετσι το σκεύος ήταν έτοιμο για καθημερινή χρήση. Με την πάροδο του χρόνου, άλλα υλικά αντικατέστησαν το χαλκό και έτσι ο γανωτής  στις μέρες μας σταμάτησε να υπάρχει ως επάγγελμα.

Οι ειδικοί αυτοί τεχνίτες λεγόντουσαν «Γανωτήδες» ή «Καλαϊτζήδες» από το καλάι (κασσίτερο) που χρησιμοποιούσαν.

Το επάγγελμα του γανωτή είναι από τα παλαιότερα επαγγέλματα. Πολλοί ιστορικοί το τοποθετούν στα χρόνια του Βυζαντίου.